De verheerlijking van het extremisme

Ik doel hierbij ik niet op het moslim- of enig ander religieus extremisme, want dat wordt doorgaans in de reguliere media niet verheerlijkt. Ik richt mijn woordpijlen op het prestatie-extremisme dat in mijn beleving begonnen is met een programma zoals Tomtesteron en nu vrij gemeengoed geworden is bij diverse zenders.

Spektakelhoer
Afgaande op de trailer past het nieuwe programma met Koen Wouters ”Over Winnaars”  in de reeks van dit prestatie-extremisme. Ik beken, ik heb het volledige programma niet bekeken, want het tenen-krullend effect van de trailer was voor mij geen aanmoediging om dit gezwoeg 45 minuten lang te aanschouwen. 

Je kent ongetwijfeld het verhaal: Moeder Theresa Koen volgde Hannelore Vens, een meisje dat door een vreselijk ongeval (life is a bitch, sometimes, but not all of the time) haar beide benen verloor en die met twee kunstbenen Machu Picchu wilde bereiken en daar ook in geslaagd is. Dat levert ongetwijfeld spectaculaire beelden op en televisie is nu eenmaal een spektakelhoer. Bovendien is televisie de hedendaagse versie van la Massabielle, de grot waarin het eenvoudige herderinnetje Bernadette destijds de Maagd Maria zag verschijnen. Op televisie verschijnen zorgt voor een even impactvolle heiligmakende status. (Er is op deze wereld veel minder veranderd dan we vaak denken.)

Straatleurders
Bovendien vond het programma een verlengstuk in een soort moderne Heilige Processie, waarbij een stoet Q-music dj’s voor dag en dauw live-on-air mensen op straat overviellen om geld te schenken zodat Hannelore de extreem dure prothese zou kunnen kopen. Goed dat de burgemeester van Oostende niet in de buurt was. Die heeft toch de oorlog verklaard aan straatleurders? Een verbod dat hij tijdelijk opschort de dag dat politici beginnen belletjetrek doen of je aanklampen op de markt, waardoor je weet dat er weer verkiezingen in het verschiet liggen. Een stem ronselen heeft nu eenmaal een hoger maatschappelijk belang dan geld ronselen.

Ik twijfel er niet aan dat Hannelore een extreem zware inspanning heeft geleverd. Maar dat doen dagelijks duizenden, ja zelfs miljoenen mensen. Denk maar aan de stakkers (vaak vrouwen en kinderen) die kilometers moeten stappen op een lege maag om water te halen en die dan nadien met die loodzware last ook nog moeten terugkeren. Of zij die lijdzaam aan een ziekenhuisbed gekluisterd liggen, getroffen door een van de vele pijnlijke, verwoestende ziektes die een mens nu eenmaal kunnen treffen en voor wie een wandeling op de  gang een onbereikbare droom is, los nog van een reis naar het verre Peru.

Ik twijfel er niet aan dat het medeleven van Koen oprecht is. Wat ik wel ik betwijfel is of hij bereid zou zijn dezelfde inspanning te leveren als er geen cameraploeg aanwezig was om zijn moeder Theresa status te bestendigen. De duizenden verpleegkundigen en andere zorgverleners in de revalidatiecentra of op de kankerafdeling zijn ook inspirerende coaches, maar dan zonder een geile mediatroep in hun kielzog.

Saaie televisie
Laat ons asjeblieft ophouden met het verheerlijken en uitvergroten van het prestatie-extremisme. Veel van het ongenoegen en welzijn van de Westerse mens ligt in het feit dat wij kick-verslaafd zijn: een nog beter restaurant, een nog betere job, een nog betere vakantie, een nog beter festival, nog, nog, nog. Dit nooit-genoeg-syndroom zorgt dan wel voor genotspieken, maar die moeten steeds hoger en verder gaan, waardoor de dalen tussendoor steeds dieper en duisterder worden. Zijn dat niet de gebruikelijke kenmerken van elke verslaving?


Voor mij is het best een extreme daad als ik mij vredig kan verzoenen met de ondragelijke lichtheid van het bestaan. Alleen: dat is maar saaie televisie.
Comments



Ik bouw rustig verder aan mijn ark van NOA


Soms wordt het me echt teveel: de stortvloed aan bedreigingen, beledigingen en brutaliteiten die de media via alle mogelijke speleten en kieren over mij uitstorten. Het belachelijke, uitdagende en gevaarlijke haantjesgedrag van dat “joenk” in Noord-Korea, de tenenkrullende gebedstonde van de schijnheilige predikanten in the Oval Office, de bekvechtende partijleiders op televisie, de exhibitionistische egotrippende “zie-hoe-gelukkig- ik-ben” Fakebookberichten van mijn “vrienden” en de ranzige “kijk-hoe-belangrijk-ik- ben” opiniekeutels op Twitter

Ik heb daarom beslist om de komende maand enkele van deze digitale riolen tijdelijk af te sluiten. Ik wil de vrijgekomen tijd gebruiken om rustig verder te bouwen aan mijn Ark van NOA: oefenen om te kijken met Nieuwsgierige Openhartige Aandacht.

Nieuwsgierig
Onderzoekend, kijkend vanuit verschillende perspectieven, met de drie Plato-vragen in het achterhoofd: Is het waar? Is het nuttig? Is het niet kwetsend?

Openhartig
Met minzame mildheid, zoveel mogelijk mijn vooroordelen uitsluiten of minstens erkennen als vooroordelen.

Aandacht
Aandacht geven vraagt tijd, bijgevolg is mijn aandacht is niet onbeperkt. Het is wel het mooiste geschenk dat ik mijn geliefden kan aanbieden. Ik wil daarom zeer bewust omgaan met dit schaarse, waardevolle goed.  Aandacht geven terwijl ik, zoals Thich Nhat Hanh aanraadt, in gedachten fluister: “liefste, ik ben hier nu voor jou.” Omdat ik ervaar dat deze Nieuwsgierige Openhartige Aandacht niet alleen mezelf maar ook mijn medemensen deugd doet.

Dankzij mijn ark van NOA blijf ik overeind, niet enkel in de vloed-momenten, waarbij ik spontaan omhooggestuwd wordt op de pieken van genot, maar evenzeer in de eb-momenten waarop twijfel, weemoed en verdriet mij overvallen. Zo heb ik geleerd dat een mens nooit gelukkig kan zijn als hij voortdurend vlucht in steeds nieuwere, intensere verslavende kicks en hij niet geduldig, roerloos kan samenzijn met pijn, onzekerheid en verdriet.

Onderhoudsbeurten
Zoals elk schip heeft ook mijn Ark van NOA voortdurend nood aan onderhoud. Van het kleine onderhoud van enkele tientallen minuten elke dag tot het meer ingrijpende onderhoud tijdens de zes wekelijkse Stiltedagen die ik alvast voor de komende twaalf maanden verwachtingsvol in mijn agenda heb aangekruist.

Misschien tot dan, in Damme?

Meer info: zie www.itam.be
Comments




Facebook: een digitale strooppot?

Hoe ’s werelds grootste database gebruik/misbruik maakt van drie menselijke zwaktes.


In de jaren tachtig beleefden de direct marketingcongressen en -symposia annex beurzen echte hoogdagen. De Britten hadden hun event in Wembley, de Duitsers in Wiesbaden, de Italianen in Milaan, de Nederlanders in Maastricht, de Fransen in Parijs en de Aussies in Darling Harbour, Sydney.

DM hoogmis
Maar er was maar één echte DM-hoogmis en dat was het International DM Symposium in Montreux. Op het toppunt midden de jaren tachtig kwamen elk jaar in april een paar duizend DM-professionals afgezakt naar de oevers van Lac Leman. Tot grote vreugde van de hoteliers, restaurateurs, barhouders en Walter Schmidt, de organisator. Ik heb me laten vertellen dat dit voor de lokale middenstand het meest rendabele event was qua besteding per deelnemer. De Finnen kwamen zelfs met vliegtuigen vol om er te genieten van de eerste lentezon en van de naar hun normen goedkope alcohol. (Na twaalf uur ’s nachts werd Harry’s Bar in het Montreux Palace Hotel zelfs omgedoopt tot de Finse Ambassade.) Wat Cannes is voor de reclamewereld, was Montreux voor de DM-wereld. Ik zeg wel: was, want niet alleen het prestigieuze Symposium in Montreux is ter ziele gegaan, ook Wembley, Wiesbaden, Milaan en Maastricht zijn verzwolgen in de nevelen van de (veranderde) digitale tijden.

Een droom in Montreux
Het was in Montreux dat ik op een avond met een Whiskey Sour in de ene hand en een sigaar in de andere (ja, ik rookte toen nog pijp en af en toe een goede sigaar) in Harry’s bar zat te filosoferen met mijn Amerikaanse collega Peter Rosenwald, toen hoofd van Wunderman Worldwide. We droomden dat er misschien ooit een dag zou komen dat er wereldwijd maar één database meer zou zijn, waarin we alle prospecten zouden terugvinden. Maar, voegden we er nuchter aan toe, dat zal ongetwijfeld een droom blijven, want het verzamelen van de gegevens, de data-entry en vooral het up-to-date houden zou een fortuin kosten. Nu, amper dertig jaar later, bestaat die database weldegelijk. Ze heet Facebook en de data-entry en data-update kosten niets, want de consumenten doen het gewoon zelf. Zeer genereus, met woord en beeld, met veel plezier en zeer frequent.

Aandacht en nieuwsgierigheid

De strooppot van Marc Zuckerberg is zo in trek omdat hij dankbaar gebruik/misbruik maakt van twee zeer menselijke zwakheden: enerzijds de honger van ons ego naar aandacht en anderzijds onze grenzeloze nieuwsgierigheid. Wat die eerste zwakte betreft: het blijft me verbazen hoe groot de drang is van mensen om aan de wereld te laten weten in welk hotel/restaurant/bar ze zich nu weer bevinden, met wie ze daar zijn, wat ze gegeten of gedronken hebben en wat ze daarvan vinden. Zelf voel ik niet meteen die drang om mijn leven te etaleren op dit soort forum, maar ik laat me wel meeslepen door die andere menselijke zwakte: mijn nieuwsgierigheid. Ik ben dus een Facebook gluurder. Af en toe druk ik dan op de like-knop, zoals een schoothond likjes uitdeelt om zijn baasje te behagen, zo wil ik mijn “vrienden” behagen (en soms ook troosten of bemoedigen). Met als gevolg dat ik op mijn beurt door Facebook begluurd word want mijn “likjes” laten een digitaal spoor na. Bovendien heb ik onlangs online een product besteld dat ik op Facebook zag. Dus Zückerberg gebruikt ook nog een derde menselijke zwakheid: de verleiding tot impulsaankopen. Kortom: het is bij Facebook zoals in Las Vegas: the casino always wins. En ik weet op dit moment niet goed wat de gevolgen zijn van zo’n machtig en rijk casino voor onze samenleving.
Comments

Interesse in een recept voor een pittig SLA’tje?






Je hebt het fout als je denkt “Van Vooren gaat de culinaire toer op en treedt in de voetsporen van Jeroen Meus en Pascal Naessens.” Hoewel, aan de kijk- en verkoopcijfers van deze beide CKO’s (Chief Kitchen Officers) te zien zou ik dat misschien beter wel doen. De Belg is nu eenmaal meer geïnteresseerd in zijn maag dan in zijn brein.  Toch gaat dit stukje over “mind food”. De SLA waarover ik het hierna wil hebben heeft te maken met drie poorten om je geest weg te halen uit het eindeloze gepieker en om contact te maken met het hier en nu.

Björn haalde de inspiratie voor zijn inleidend praatje bij de start van onze stiltedag (door Björn’s zoontje ooit plastisch omschreven als de Nikskedoendag) bij Eckhart Tolle, auteur van de wereldwijde bestseller: De kracht van het Nu.

 S = stilte, L=lichaam, A = acceptatie
Ik kan uit eigen ervaring -na een hele dag oefenen- getuigen dat -bij mij althans- het proces bijna vanzelf verliep, waardoor ik zowel tijdens de zitmeditatie als de stapmeditatie in een soort heerlijke flow vertoefde.

Bijna alle stilte broeders en –zusters verklaarden bij de start dat ze –net als ik- zonder specifieke verwachtingen naar Damme gekomen waren, behalve veel nieuwsgierigheid naar wat er zich vandaag zou laten zien.  De SLA heeft daarbij geholpen.

Het Lichaam als eerste poort

“Als je ogen gesloten zijn: hoe weet jij dan waar je rechterhand nu is?” was de openingsvraag.
Eenvoudig: omdat je je hand kan voelen; misschien rust hij op je schoot en voel je dat contact, de warmte, je voelt je vingers (je kan ze desnoods wat bewegen), je voelt de ruimte in je handpalm, het contact met de lucht eromheen. Maar je kan je ook bewust worden van de binnenkant van je hand: hoe elke vinger -tot in je vingertopjes toe- bevloeid wordt met zuurstofrijk bloed, een stroom van vibrerende levensenergie.

Die oefening kan je uitbreiden naar je linkerhand en alle andere ledematen: van je voeten over je benen, je buik, je borst, je armen en je hoofd: overal zijn er triljoenen intelligente cellen actief, de wonderbaarlijke manifestatie van het leven.  Als jij je zo bewust bent van je lichaam, valt de denkende geest als vanzelf stil en ben je één met de vibrerende levensenergie.

De stilte als tweede poort

Zo glijd je bijna vanzelf binnen in het immense veld van de stilte. Je bent je niet alleen bewust van de stilte in de omgeving (de Stiltehoeve is nu eenmaal een db-arme plek) maar ook en vooral van de stille in je lichaam en je geest. Ook daar neemt het aantal db’s af. (De db’s in mijn geest noem ik de denkbubbels.) Ik voelde hoe ik opgenomen werd in-, ja af en toe zelfs verzwolgen werd door, de stilte. De stilte is  een geduldige ruimte die alles draagt: van het koeren van de bosduiven tot het ronken van het overvliegend vliegtuig.

Acceptatie als derde poort

En dan volgt de acceptatie: het aanvaarden van wat er nu is, van wat je nu ervaart. Niet noodzakelijk het leuk vinden of ermee akkoord gaan, maar wel erkennen hoe het is, zonder verzet of oordeel. Want natuurlijk liet mijn denkende geest af en toe zijn kop zien boven het SLA-veld. (Zoals bij het bedenken van het SLA-acroniem zelf). Soms werd mijn aandacht zelfs helemaal gekaapt. Maar ook dat kon ik accepteren.


Tijdens de stapmeditatie voelde ik, tussen het denken door, vooral hoe mijn lichaam schoorvoetend schreed door de stilte, hoe elk loopbaantje voor mij leeg was. Ik voelde hoe mijn voeten, mijn benen, mijn romp, mijn hoofd, samen solidair door de leegte en de stilte gleden. Geen enkel lichaamsdeel bleef alleen achter in de SLA.
Comments

Ik zat gisteren weer bij een bende rare snuiters.




De bende kwam samen zonder enig punt op de agenda.
Er was geen doel dat moest bereikt worden, er werden geen Key Performance Indicators vooropgezet.
Iedereen begon met te zeggen: ik zie wel wat er op mij afkomt vandaag.

Geen controle, geen krampachtig sturen of subtiel manipuleren.
Er was geen discussie, geen competitie, geen haantjesgedrag. Geen scherpe woorden of verwijten. Geen snedige tweets. We staarden mekaar niet aan met blikken vol vuur. We zaten zwijgzaam met gesloten ogen in een kring.

Er was geen dj, geen orkest, geen video-wall of lichtshow. Geen alcohol of andere geestverruimende middelen.
Er was stilte. Niet de ijzige, koele stilte tussen mensen die mekaar negeren of misprijzen, maar de Nobele Stilte tussen mensen die mekaar dragen, mekaar verdragen, mekaar vertrouwen.

Björn gaf kort enkele wegwijzers mee die ons konden helpen om de weg terug te vinden naar het Aardsparadijs, waar we onszelf hebben uit verjaagd, onder meer door onze gevoelens van schuld. Schuld tegenover onszelf: ik ben niet goed genoeg, ik ben geen goede vader, moeder, collega. Schuld tegenover de anderen, de wereld.

Merk op, zei Björn, dat onder elk gevoel van schuld een oordeel schuilt: een oordeel over jezelf, de ander, de wereld. Kijk naar dat oordeel.


"Accepteer was is
Laat gaan wat was 
Omarm wat komt”

Terwijl we de rest van de dag zo zwijgend samenzaten in de vertrouwde Stiltehoeve, voelde elk van ons hoe het veld van verbondenheid geleidelijk sterker werd tussen ons, als een warme, voedende bron, een tedere vlam midden in onze kring. Hoe we mekaar die dag hebben gesteund en gedragen, in Stilte.


Het was weer heerlijk vertoeven bij die bende sympathieke rare snuiters.
Comments

Ik gun mezelf weer een strandvakantie



Een paar minuten stil zitten,
niets doen, niets plannen
gewoon mens zijn,
met gesloten ogen
mijn aandacht vriendelijk begeleiden
weg van de drukke Stad der Gedachten in mijn hoofd,
langzaam afdalen
naar het Ruime Strand van mijn buikademhaling
dobberen op het ritmische rijzen en dalen
de golfslag van mijn levensadem
doelloos aanwezig zijn
heen en weer,
komen en gaan
adem voelen, adem zijn
zacht ‘welkom’ fluisteren tegen elke inademing
en ‘dankuwel’ tegen elke uitademing
meer heb ik niet nodig om mijn lichaam en mijn geest
kort te laten verwijlen in een heilzame oase van rust
midden de drukte van mijn leven.


Comments

Wat sluipt er ongemerkt je leven binnen?



Stress
Bij stress is het zoals bij de opwarming van de aarde: het is een langzaam proces waarbij de stress zeer geleidelijk, bijna onmerkbaar, in mini-doses je lichaam en je geest binnensluipt.

Stress is eerder zelden een big bang.
Bij een ingrijpende gebeurtenis zoals een plots overlijden, een levensbedreigende ziekte, een ernstig ongeval, een onverwacht ontslag krijg je meteen de volle laag in je maag gestompt, met in het kielzog de kans op een posttraumatisch stresssyndroom. Aangepaste professionele therapie is in zo’n gevallen wellicht aan te raden. Gelukkig zijn voor de meesten onder ons dergelijke extreme stresssituaties geen dagelijkse kost.
Voor wie het meemaakt kan ik het boek “Leven aan de zijlijn, meditaties bij trauma en verlies” van traumapsycholoog Erik De Soir aanraden.

De meerderheid van onze stress stappelen we ongemerkt op in kleine doses.
Bijvoorbeeld door het onbewuste gevoel van onvrede of na-ijver bij het bekijken van de vrolijke Facebook of Pinterest berichten van onze vrienden die schijnbaar meer pret hebben dan wij of bij het zien van de wervelende reclame op televisie, waarbij de auto’s zich altijd bewegen in een stad zonder verkeer of op slingerende bergwegen met een adembenemend panorama, terwijl wij net vol frustratie zijn thuiskomen na alweer een eindeloze file. Idem met de vele kleine irritaties die gescheiden echtparen ervaren wanneer bijvoorbeeld de afspraken in verband met de kinderen niet lopen zoals gewenst. Of je leidinggevende die vandaag weer zo kortaf was. Enzovoort. Je kan het lijstje ongetwijfeld moeiteloos aanvullen vanuit je eigen ervaring.

Zo ervaren we doorheen de dag wellicht tientallen op zich banale stressprikkels.
Zoals bij een stalactiet laat elk druppeltje stress een minuscuul spoor na.
Daarom is het aangeraden om af en toe de tijd te nemen om die stressdruppeltjes te laten verdampen voor ze zich kunnen nestelen in je systeem of om ze los te weken eens ze er al zitten. En nee, een halfuur televisie kijken heeft niet dezelfde heilzame effecten als een half uur meditatie.

De uitdaging met leren mediteren is dat het de enige menselijke activiteit is waarbij je nergens anders wilt uitkomen dan waar je nu al bent. Vandaar de weerstand van onze rationele geest. Als we iets doen, dan doen we dat om iets te bereiken. Bij meditatie staat er geen concreet doel voorop: geen ontspanning of een gelukzalig gevoel, maar gewoon niet oordelend aanwezig zijn bij en gewaarzijn van wat we nu ervaren en hoe onze geest omgaat met die ervaring. ,Jon Kabat-Zinn noemt meditatie: “a radical act of love”.  Het is een daad van liefde om je te beschermen tegen het sluimerend ongenoegen.

Voor de fijne, blije champagne-momenten in het leven is er een ruim aanbod aan feesten, fuiven en festivals. Als we die feesten, fuiven en festivals ook gebruiken om te vluchten van onze ongewenste gevoelens, blijven ze spoken in ons systeem, zelfs als je erin slaagt om ze tijdelijk te verdoven.

Stress ervaar je als er iets wat je belangrijk vindt op het spel staat.
Door vanuit dit perspectief te kijken word je stress een bondgenoot die je een bruikbaar signaal aanreikt. Bruikbaar om je af te vragen: wat staat er hier echt op het spel? Mijn leven, mijn gezondheid, mijn relatie, mijn inkomen? In veel gevallen is het vooral ons zelfbeeld dat schijnbaar bedreigd wordt, of ons ideaalbeeld van hoe de wereld zou moeten zijn of had kunnen zijn.


Je kan dit geestelijk proces niet stoppen. Door momenten van verstilling en verdieping in te bouwen kan je wel de vaardigheid ontwikkelen om het proces te observeren en te ontkoppelen. Als je bovendien ook de instroom van de externe prikkels (sociale media, smartphone, televisie, radio, etc) beter kan doseren, heb je al een flinke stap gezet om de impact van de sluipende stress in je leven te verminderen. Voor dat laatste is het werkboekje  “Start to Digital Detox” van Christine Wittoeck een aanrader.
Comments

Dit is mijn Mindfulness Basics Checklist


Ik ben altijd weer verbaasd over de enorme rijkdom aan inspirerende verhalen die je zo maar online kan vinden. Mijn computerscherm biedt me een wonderbaarlijk venster op een wereld van wijsheid. Het versterkt mijn besef dat er onder de stinkende riool van bagger en breinloze verwijten een frisse, heldere bron borrelt van verrijkende inzichten en levenslessen.

Zo luister ik op youtube graag naar de lezingen van één van mijn leermeesters: Jack Kornfield. Via hem heb ik jaren geleden Vipassana ontdekt en zo kwam ik bij mindfulness terecht.

Sindsdien noem ik me een spiritueel zwerver. 
Dit vraagt een dubbele toelichting.

1. Voor mij staat spiritualiteit los van religie of godsdienst. Ik beschouw spiritualiteit als het ontdekken en ontwikkelen van mijn "spirit". Mijn denkende, voelende, bewuste geest is één van mijn voornaamste organen. Toch heb ik in de 18 jaar op de diverse school- en universiteitsbanken nooit geleerd hoe ik dit spiritueel kapitaal kan verkennen en versterken. Al mijn opleidingen hadden enkel oog voor mijn cognitieve capaciteiten: mijn rationele, redenerende denken ontwikkelen. Niet onbelangrijk. Maar verre van voldoende.

2. Ik noem me een zwerver, geen pelgrim. Een pelgrim heeft zijn doel vooraf vastgelegd: hij trekt bijvoorbeeld naar Lourdes of Compostella. Ik ben ook geen doler, want die is verloren, verward. Ik ben  een zwerver: wat telt is het pad. Het is een reis die nooit eindigt.

Op dat pad heb ik al heel wat boeiende mensen mogen ontmoeten.
 Op mijn vorig pad, als marketeer was ik vooral bezig met online en offline, nu vooral met inline.

Ik weet intussen dat mijn geest graag op zoek gaat naar structuren, patronen, lijstjes. (De Buddha was blijkbaar ook een lijstjesman. Waarbij ik mezelf helemaal niet wil vergelijken met de  Buddha.)

Enkele lezingen van Jack Kornfield, Joseph Goldstein en Tara Brach mij om voor mezelf de volgende Mindfulness Basics Cheklist te maken.

- Waarom zou ik mindfulness beoefenen?
Om mijn geest (en dus mezelf) beter te leren kennen en begrijpen.
Als ik mijn geest, het product van mijn brein, beter ken, kan ik er beter mee omgaan.
Dat heeft ook een impact op mijn manier van omgang met de anderen.

- Waar brengt mindfulness mij naartoe?
De intentie waarmee ik mediteer en mijn morele kompas bepalen de richting die ik uitga.
Mndfulness is een pad, geen einddoel.

- Wat is de kern van mindfulness?
De essentie is om te leren (het is een vaardigheid die je kan ontwikkelen) openhartig en mild te kijken naar wat ik hier en nu ervaar.
Met kijken bedoelen we het gewaarzijn van gedachten, beelden, emoties, lichamelijke prikkels.
Het kijken omvat drie stappen;
- Kijken naar wat er nu is
- Kijken naar wat dit bij me oproept, wat mijn relatie is met wat ik ervaar
- Kijken naar hoe die ervaring evolueert terwijl ik er naar kijk

Dat kijken speelt zich af in mijn bewustzijn. Dat is een ruimte, die net zoals de oceaan haar eb en vloed kent. Soms is de ruimte groot, soms is ze beperkt. Het bewustzijn is een dynamische ruimte.



Comments

Gisteren liep ik Mitterrand tegen het lijf



Dat gebeurde tijdens onze Stiltedag samen  met tien andere Metanoia Mindfulness Fellows. We begonnen de ochtend met een stapmeditatie. Toen ik zo bewust rechtop ging staan in de prachtige Phil Bosmans zaal en ik door de ramen het weidse polderlandschap zag en het vertrouwde profiel van de kromgebogen populieren, kwam spontaan de gedachte bij me op: “Ik ben benieuwd hoe het vandaag zal zijn om Erik Van Vooren te zijn”? Een dag van zwijgen, voelen van het lichaam en kijken en luisteren naar de stemmetjes in mijn hoofd.

Stapmeditatie als uitdaging
De avond voordien hadden we ook al een korte stap- en zitmeditatie gedaan met de vier mensen die al aangekomen waren. Iemand merkte bij de nabespreking op dat het stappen ’s avonds voor haar meer beklemmend was dan het stappen overdag. Het is effectief zo dat het uitzicht door de ramen wegvalt. Buiten is alles zwart en in dat zwarte kader zie je enkel je eigen spiegelbeeld gereflecteerd. Er is geen landschap, geen ruimte om in te vluchten.

Zelf melde ik aan Björn dat de stapmeditatie voor mij altijd het moeilijkste onderdeel is van de Stiltedag omdat er –in tegenstelling met de zitmeditatie met gesloten ogen- nog zoveel extra prikkels binnenkomen. De beelden van de kamer, de andere mensen, het bewegen van het lichaam. In die zin ligt de stapmeditatie dichter bij de dagelijkse werkelijkheid dan de zitmeditatie.

Bij het stappen heb ik meer moeite om mijn aandacht gefocust te houden. Ik begin met de beweging van de voeten te benoemen als rechts gaat voor, links gaat voor, enz. Als ik dan vaststel dat mijn aandacht gekaapt word gebruik ik een andere manier van aandacht geven om de beweging te observeren: belasten (druk zetten op de ene voet), bewegen (naar voren brengen van de andere voet) en balans (beide voeten op de grond); soms maak ik die beweging nog fijner en benoem ik belasten & bevrijden (omdat het belasten van de ene voet automatisch gepaard gaat met een drukvermindering op de andere voet), bewegen en balans. Onvermijdelijk gaat mijn denkende geest -zonder dat ik het merk- weer met mijn aandacht aan de haal. Dan gebruik ik de ademhaling als hulpmiddel: bij inademen de voet opheffen, bij uitademen de voet neerzetten. Als ik dan weer afdwaal verruim ik mijn aandacht tot het voelen van het lichaam dat in de ruimte beweegt: voeten, benen, knieën, heupen, borstkas, hoofd.

Niet streven?
Björn gaf als opmerking dat die aanpak best OK is, maar dat er toch onbewust een streven onder schuilt: ik wil persé dat mijn aandacht hier blijft. Daarom stelde hij voor dat ik eens zou experimenteren met het opmerken dat de geest weg is, zonder die meteen terug in het gareel te willen brengen.

Dat deed ik dan de volgende dag. De dag die begon met de vraag: “Ik ben benieuwd hoe het vandaag zal zijn om Erik Van Vooren te zijn?”

Ik stapte en merkte op dat mijn geest weer aan het dolen was. “Prima,” fluisterde een stemmetje in mijn hoofd, “ik heb het opgemerkt, en dan? Et alors?” Dat was een bijzonder ingrijpende ervaring, ook al omdat er na die “et alors” een doodse stilte volgde. Geen antwoord. Ik bleef als aan de grond genageld staan. Vertwijfeling: Wat doe ik hier eigenlijk?????? Waartoe dient dit? Waar leidt dit naartoe?

In de namiddag intervisie vertelde ik Björn over mijn ontmoeting met Mitterrand. Waarop Björn antwoorde: “ja, et alors? You have hit rock bottom, my friend. Is dit niet de existentiële vraag? Kijk wat zich aandient.”

Bij de volgende stapmeditatie kwam Mitterand onvermijdelijk weer op mijn pad. Ik stond stil en luisterde naar de stilte, de leegte die volgde op de vraag…. Ik hield op met denken en voelde me een deel van die stilte, een deel van die ruimte. Het werd uiteindelijk een bijna kosmische ervaring want dat wat men Erik Van Vooren noemt, voelde zich één met alles.

Merci, Mitterrand. Als ik ooit iets voor jou kan doen, weet je me te wel vinden
Comments

Hoeveel grote blauwe eieren liggen er in uw nest?

Het fijne aan biologen –en in het bijzonder de ethologen die het dierlijk gedrag bestuderen- is dat zij ons regelmatig met de neus op de naakte feiten drukken: dat wij mensen maar een van de vele schakels zijn in het dierenrijk.
Het grote blauwe ei
In zijn inleidende beschouwingen bij de start van onze eerste Stiltedag van het nieuwe jaar had Björn het over verlangen als een van de vijf bekende hindernissen. Om te illustreren dat verlangen een genetisch ingebakken kenmerk is, vertelde hij over een experiment van de bekende Nederlandse etholoog en Nobelprijswinnaar Niko Tinbergen. Die had in het nest van een bepaalde vogelsoort (waarvan ik de naam niet onthouden heb) naast de eigen blauwe eieren, een extra groot blauw geschilderd ei gelegd. Het diertje negeerde zijn eigen eieren en het stak al zijn energie in dat ene grote blauwe ei. Zelfs al was het ei zo groot dat het diertje er constant afgleed, dan nog bleef het verwoede pogingen doen om er bovenop te blijven zitten. Een werkelijk belachelijk schouwspel, voor wie het vanop afstand bekijkt.

Hoeveel blauwe eieren liggen er niet in ons nest, waar we ons wanhopig aan vastklampen waardoor we de kleinere eitjes uit het oog verliezen? Hebben wij de vaardigheid om net zoals een etholoog vanop afstand, mild en openhartig, te kijken naar onze verlangens? Zonder er meteen door meegesleurd te worden? 

Natuurlijk is de mens er, dankzij zijn denkende geest, in geslaagd om veel van zijn verlangens waar te maken. Verlangen of ambitie is de motor van onze vooruitgang. De uitdaging bestaat erin om de balans te bewaren en te weten wanneer we de teugels van het verlangen wat moeten vieren (wat ruimte moeten geven) en wanneer we de teugels wat strakker moeten aanhalen.
Een onbeheerst brandend verlangen kan niet alleen veel pijnlijke brandwonden veroorzaken bij onze medemens en onze planeet, het kan ook onszelf van binnenuit opbranden. Het heet niet voor niets een burn-out.
Matiging klinkt zo mak, zo passsief. 
Toch is net het beoefenen van matigheid een hele uitdaging, wat veel meer zelfbewustzijn en zelfbeheersing vraag dan het blind nahollen van je ambitie. Ik vrees dat de hele wereld de komende jaren flink wat brandwonden zal oplopen door de egocentrische, ruwe en ongecensureerde ambitie van één man met in zijn kielzog een al even genadeloze roedel multimiljonairs. We moeten een Nobelprijs instellen voor de persoon die erin slaagt om de Donald één dag stil te krijgen. Ik vrees echter dat “the greatest jobs president that god ever created” er niet zou in slagen om één dag in stilte met zichzelf in dezelfde kamer te zitten. Zijn ego is immers zo kamerbreed dat er geen ademruimte meer over blijft.
Ik had het voorrecht om één van de tien medemensen te zijn die er wel in slaagden om een dag samen in stilte door te brengen. Met vallen en opstaan hebben we onze vaardigheid getraind om met wijsheid om te gaan met de blauwe eieren in ons nest. 
Comments